ประเทศที่มีป่าไม้มาก ไม่จำเป็นต้องเป็นประเทศที่มีพลังงานหมุนเวียนมาก
สัดส่วนพื้นที่ป่าไม้ต่อพื้นที่ทั้งหมดของญี่ปุ่นอยู่ที่ 68.40% เป็นอันดับที่ 19 จาก 214 ประเทศและภูมิภาค เมื่อเรียงจากมากไปน้อย มากกว่าค่าของโลกที่ 31.14% กว่าสองเท่า
อันดับต้น ๆ ได้แก่ ซูรินาม(94.45%) สหพันธรัฐไมโครนีเซีย(92.16%) และกาบอง(91.18%) ส่วนอันดับท้าย ๆ ได้แก่ กาตาร์ นาอูรู และโมนาโก ซึ่งทั้งหมดอยู่ที่ 0.0% ญี่ปุ่นซึ่งมีพื้นที่มากกว่าสองในสามเป็นป่าไม้ จึงถือเป็นประเทศที่มีความเขียวขจีมากเมื่อมองในระดับโลก
อย่างไรก็ตาม เมื่อพิจารณาสัดส่วนพลังงานหมุนเวียนต่อการใช้พลังงานขั้นสุดท้าย ญี่ปุ่นอยู่ที่ 8.80% เป็นอันดับที่ 154 จาก 212 ประเทศและภูมิภาค ต่ำกว่าครึ่งหนึ่งของค่าของโลกที่ 19.74%
อันดับต้น ๆ ได้แก่ สาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก(96.3%) โซมาเลีย(95.4%) และไลบีเรีย(92.8%) ประเด็นที่ต้องระวังคือ ประเทศส่วนใหญ่ที่มีตัวชี้วัดนี้สูงพึ่งพาชีวมวลดั้งเดิม เช่น ฟืนและถ่าน ดังนั้น “สัดส่วนพลังงานหมุนเวียนสูง = การเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานก้าวหน้า” จึงไม่ใช่สิ่งที่เกิดขึ้นเสมอไป
สาเหตุที่ความอุดมสมบูรณ์ของป่าไม้ไม่เชื่อมโยงกับสัดส่วนพลังงานหมุนเวียนที่สูง เป็นเพราะป่าไม้ของญี่ปุ่นดำรงอยู่ในฐานะสิ่งปกคลุมผืนดิน ไม่ใช่เชื้อเพลิง แม้จะเป็น “สีเขียว” เหมือนกัน แต่ความหมายในทางสถิตินั้นแตกต่างกัน
การปล่อย CO2 ต่อคนอยู่อันดับที่ 176 จาก 203 ประเทศ
การปล่อย CO2 ต่อคนอยู่ที่ 7.84 ตัน เป็นอันดับที่ 176 จาก 203 ประเทศและภูมิภาค เมื่อเรียงจากน้อยไปมาก คิดเป็น 1.7 เท่าของค่าของโลกที่ 4.69 ตัน
ฝั่งที่มีค่าน้อย ได้แก่ นาอูรู ตูวาลู และกวม เป็นต้น(ทั้งหมดอยู่ที่ 0.0 ตัน) ส่วนฝั่งที่มีค่ามาก ได้แก่ ปาเลา(82.84 ตัน) กาตาร์(47.33 ตัน) และบาห์เรน(23.90 ตัน)
ประเทศที่อยู่ในอันดับต้น ๆ มักเป็นประเทศผู้ผลิตน้ำมัน หรือเป็นดินแดนหมู่เกาะที่มีประชากรน้อยมาก ซึ่งเป็นตัวหารของสถิติ ค่า 7.84 ตันของญี่ปุ่นอยู่ในระดับสูงกว่าค่าของโลก แต่ยังห่างจากกลุ่มอันดับต้น ๆ อยู่ 3 ถึง 10 เท่า
ปริมาณการใช้พลังงานอยู่อันดับที่ 145 จาก 179 ประเทศ
การใช้พลังงานต่อคนอยู่ที่ 3,005.9kg(เทียบเท่าน้ำมันปิโตรเลียม) เป็นอันดับที่ 145 จาก 179 ประเทศและภูมิภาค เมื่อเรียงจากน้อยไปมาก คิดเป็น 1.6 เท่าของค่าของโลกที่ 1,866.2kg
ฝั่งที่มีค่าน้อย ได้แก่ เลโซโท(9.73kg) ติมอร์-เลสเต(60.7kg) และกินี-บิสเซา(65.47kg) ส่วนฝั่งที่มีค่ามาก ได้แก่ กาตาร์(16,343kg) ไอซ์แลนด์(15,997kg) และตรินิแดดและโตเบโก(10,590kg)
การที่อันดับของญี่ปุ่นในด้านการปล่อย CO2 และการใช้พลังงานอยู่ในตำแหน่งใกล้เคียงกัน เป็นเพราะทั้งสองสิ่งมีความเชื่อมโยงกันอย่างมาก หากต้องการลดการปล่อยโดยไม่เปลี่ยนปริมาณการใช้ ก็จำเป็นต้องเปลี่ยนโครงสร้างแหล่งผลิตไฟฟ้า และสัดส่วนพลังงานหมุนเวียนซึ่งแสดงโครงสร้างดังกล่าวยังคงอยู่เพียงอันดับที่ 154
การเข้าถึงไฟฟ้าอยู่ที่ 100%
สัดส่วนประชากรที่สามารถใช้ไฟฟ้าได้ในญี่ปุ่นอยู่ที่ 100% ขณะที่ค่าของโลกอยู่ที่ 91.60% ซึ่งหมายความว่ายังมีผู้คนมากกว่า 8% ที่ใช้ชีวิตโดยไม่มีไฟฟ้า ประเทศในอันดับท้าย ๆ ได้แก่ ซูดานใต้(5.4%) บุรุนดี(11.6%) และชาด(12.0%) โดยยังมีประเทศที่ประชาชนเกือบ 9 ใน 10 คนไม่สามารถเข้าถึงไฟฟ้าได้อยู่จริง
เนื่องจากมีประเทศและภูมิภาคจำนวนมากที่บรรลุ 100% แล้ว อันดับของตัวชี้วัดนี้จึงไม่ได้มีความหมายมากนัก ควรอ่านตัวชี้วัดนี้ในฐานะสิ่งที่สะท้อนว่า โลกยังมีโจทย์ในขั้น “ไฟฟ้ายังไปไม่ถึง” หลงเหลืออยู่
สิ่งที่มองเห็นเมื่อเรียง 5 ตัวชี้วัดไว้ด้วยกัน
| ตัวชี้วัด | ค่าของญี่ปุ่น | อันดับ(จำนวนประเทศ/ภูมิภาค) | ค่าของโลก |
| สัดส่วนพื้นที่ป่าไม้ | 68.40% | อันดับที่ 19(214) | 31.14% |
| อัตราการเข้าถึงไฟฟ้า | 100% | ―(หลายประเทศอยู่ที่ 100%) | 91.60% |
| การใช้พลังงานต่อคน | 3,005.9kg | อันดับที่ 145(179) | 1,866.2kg |
| สัดส่วนพลังงานหมุนเวียน | 8.80% | อันดับที่ 154(212) | 19.74% |
| การปล่อย CO2 ต่อคน | 7.84t | อันดับที่ 176(203) | 4.69t |
พื้นที่สีเขียวของญี่ปุ่นอยู่ในกลุ่มอันดับต้น ๆ ของโลก การเข้าถึงไฟฟ้าบรรลุเป้าหมายแล้ว แต่ทั้งปริมาณที่ใช้และปริมาณที่ปล่อยสูงกว่าค่าเฉลี่ยโลก ขณะที่สัดส่วนพลังงานหมุนเวียนซึ่งจะช่วยเปลี่ยนโครงสร้างดังกล่าวกลับอยู่ในกลุ่มอันดับท้าย ๆ
ทั้ง 4 ประเด็นนี้ไม่ใช่เรื่องที่แยกขาดจากกัน หากเป็นเศรษฐกิจที่ใช้พลังงานในปริมาณมาก และพึ่งพาแหล่งผลิตไฟฟ้าที่ไม่ใช่พลังงานหมุนเวียนมากกว่า 9 ใน 10 ส่วน การปล่อยต่อคนก็จะสูงกว่าค่าของโลก พื้นที่ป่าไม้ไม่ได้เข้ามาอยู่ในสมการนี้เลย
ในการเปรียบเทียบด้านสิ่งแวดล้อมระหว่างประเทศ ตัวชี้วัดที่แสดงขนาดพื้นที่และความอุดมสมบูรณ์ทางธรรมชาติ มักถูกพูดถึงในบริบทเดียวกับตัวชี้วัดที่แสดงวิธีการใช้พลังงาน แต่ในแง่ของตัวเลข ทั้งสองสิ่งไม่ได้เชื่อมโยงกัน
แหล่งที่มา
- Forest area (% of land area)（ธนาคารโลก ตัวชี้วัดการพัฒนาโลก AG.LND.FRST.ZS）
- Access to electricity (% of population)（แหล่งเดียวกัน EG.ELC.ACCS.ZS）
- Energy use (kg of oil equivalent per capita)（แหล่งเดียวกัน EG.USE.PCAP.KG.OE）
- Renewable energy consumption (% of total final energy consumption)（แหล่งเดียวกัน EG.FEC.RNEW.ZS）
- CO2 emissions (metric tons per capita)（แหล่งเดียวกัน EN.ATM.CO2E.PC）
ค่าเหล่านี้อ้างอิงจากปีล่าสุดที่มีการบันทึกในแต่ละตัวชี้วัด การปล่อย CO2 และการใช้พลังงานใช้ข้อมูลปี2024 อัตราการเข้าถึงไฟฟ้าใช้ข้อมูลปี2023 สัดส่วนพื้นที่ป่าไม้ใช้ข้อมูลปี2023 และสัดส่วนพลังงานหมุนเวียนใช้ข้อมูลปี2022.